pixel

Over kunst en falen

Wat ik heb geleerd over falen door kunst

Als kunstenaar is een van de eerste dingen die ik mensen hoor zeggen als ik kunst of tekenen noem: "Ik kan echt niet tekenen", en hier verklap ik je een geheim: op de best mogelijke manier is niemand in het begin ergens goed in. Natuurlijk hebben sommige mensen wel natuurtalent op gebieden waar anderen dat niet hebben, maar meestal beginnen we allemaal bij nul.

Als ik een saxofoon zou pakken en probeerde te spelen, kun je erom wedden dat wat ik speelde niet prettig zou klinken. Maar dat is niet omdat ik een slechte muzikant ben of zelfs een slechte saxofonist. Het is omdat ik nooit heb geleerd om saxofoon te spelen! Als ik les kreeg en elke dag oefende en de nodige vaardigheden leerde, dan is de kans groot dat ik een geweldige saxofonist zou kunnen zijn! 😉

Misschien lees je dit en denk je dat ik wereldvreemd klink omdat ik iemand ben die wel kan tekenen en kunst kan maken. Nou, ik ben eigenlijk gezakt voor mijn Illustratie-opleiding bij de eerste inzending – een van mijn docenten vertelde me dat mijn werk saai was. Het onderwijssysteem is een heel ander gesprek, maar ik vind het wel moeilijk te begrijpen hoe je iets kunt beoordelen, markeren of becijferen dat inherent subjectief is.

Ik zag veel medestudenten – ongelooflijk getalenteerde kunstenaars – huilen of van streek zijn omdat ze een Second of Third Class Honours diploma kregen in plaats van een First. Misschien haalde hun scriptie hun cijfer omlaag, of misschien voldeed hun unieke manier van kunst maken niet aan de specificaties van de examencommissie. Er zijn ook kunstenaars zoals Frida Kahlo die nooit naar de kunstacademie zijn geweest, maar dit betekent niet dat hun werk niet waardevol is. Ik denk dat het belangrijk is om te weten dat je niet je diploma bent, je niet je cijfers bent, je niet je opleiding bent en je niet je werk bent. Die dingen bepalen niet je talenten of wie je bent, ondanks de druk die we kunnen ervaren van de maatschappij en de mensen om ons heen.

Als gevolg van verlammende zelftwijfel over mijn kunst, heeft het me twee jaar gekost om weer te beginnen met tekenen en creëren. Dankzij geweldige steun van het Vivo Life team begin ik weer meer vertrouwen te krijgen in mijn eigen kunnen. Ik gaf onlangs een kunstworkshop aan mijn collega's en was geschokt door de positieve reactie die ik kreeg. Eerlijk gezegd was mijn eerste gedachte: "Mensen liegen om aardig te zijn, ze menen niet echt wat ze zeggen", maar ik deed een bewuste poging om die gedachte te negeren. Ik ben een beetje roestig en uit de oefening, en het kan ongelooflijk frustrerend zijn als je een idee in je hoofd hebt, maar het niet precies zo op papier krijgt zoals je het je voorstelt. Maar er zijn een paar dingen die ik heb beseft die me hebben geholpen om die kritische stem te overwinnen.


1) Het leerproces kan in het begin gênant zijn.

Om de saxofoon weer als voorbeeld te nemen: ik weet zeker dat niemand begint met het spelen van Baker Street, maar in plaats daarvan opbouwt door noten, toonladders en ritmes te leren en vervolgens over te gaan op basisliedjes en geleidelijk complexer te worden met de kennis die je in de loop van de tijd hebt opgedaan. Hetzelfde geldt voor kunst: je begint met de basis en hoe meer je oefent, hoe beter je vaardigheden zullen worden. Maar in het begin ben je misschien niet trots op je werk, je vindt het misschien gênant of beschamend en de neiging kan zijn om het papier te verscheuren en weg te gooien. Maar dit is gewoon onderdeel van het proces – het is oké om in het begin slecht te zijn!


2) Bekeken worden kan intimiderend voelen.

Zoals we net hebben vastgesteld, is de kans groot dat je fouten maakt of in het begin niet erg goed bent als je iets nieuws leert. Maar als iemand ons proces observeert, kunnen we druk voelen om ver boven ons natuurlijke niveau te presteren. Vaak is alleen al de angst om beoordeeld te worden genoeg om je ervan te weerhouden het te proberen. Het onuitgesproken gevoel dat de maatschappij ons oplegt om 24/7 productief te zijn, kan betekenen dat er ook druk is om hobby's om te zetten in een praktische vaardigheid of zelfs een extra bron van inkomsten. Maar het is belangrijk om tijd voor jezelf te nemen. Wat kunst betreft, voel je veilig in de wetenschap dat je je werk aan niemand hoeft te laten zien als je dat niet wilt. Je kunt dingen creëren voor jou en jou alleen, en dat is een perfect waardevolle besteding van je tijd.


3) Vergelijken is een van de ergste dingen die jij of iemand anders kan doen wanneer je een nieuwe vaardigheid leert.

Misschien ben je tegelijk met iemand anders iets nieuws begonnen; zij hebben het echt snel opgepakt en jij gewoon niet. Het is ongelooflijk moeilijk om geen vergelijking te trekken en jezelf af te vragen waarom zij het wel kunnen en jij niet – maar de reden is dat mensen op verschillende manieren en in verschillende snelheden leren. Zoals ik al eerder zei, sommige mensen pakken bepaalde dingen heel snel op, terwijl het voor anderen jaren kan duren om een vaardigheid te verfijnen en te ontwikkelen. In plaats van anderen of onszelf te veroordelen, moeten we proberen onszelf de ruimte te geven om te oefenen, te ontwikkelen en te leren zonder te vergelijken.


4) Als je ergens mee worstelt, probeer dan een andere aanpak!

Kunst is zoveel meer dan alleen goed kunnen tekenen. Zelf ben ik bijvoorbeeld niet zo goed in printen. Ik vind het echt lastig om te snappen hoe je kunst achterstevoren, binnenstebuiten of ondersteboven moet maken, zodat het beeld correct wordt weergegeven als je het met inkt afdrukt. Ik weet zeker dat als ik meer zou oefenen, ik beter zou worden. Maar ik heb andere manieren van creëren gevonden waar ik van nature handiger in ben; ik hou bijvoorbeeld van fotografie! Misschien ben jij geen geboren tekentalent – maar heb je al eens beeldhouwen, schilderen, borduren, collages maken of pyrografie geprobeerd? Wie weet ontdek je wel een nieuw talent, of helpt het verkennen van een ander gebied je om je gekozen discipline beter te begrijpen!


5) Fouten maken, daar leer je van.

Als je naar kinderen en zelfs dieren kijkt, zie je dat fouten maken er gewoon bij hoort om te leren hoe de wereld werkt. Om de een of andere reden leggen we onszelf als volwassenen hogere eisen op en vinden we dat we geen fouten mogen maken. Maar door fouten te maken, leren we juist wat niet werkt. Zo kunnen we een nieuwe aanpak proberen, of soms ontdekken we zelfs per ongeluk een betere manier om dingen te doen! Het accepteren van je imperfecties kan in het begin lastig zijn, maar juist die maken ons menselijk.